Sokullu Mehmet Paşa Külliyesi

Sokullu Mehmet Paşa Külliyesi

Sokullu Mehmet Paşa Külliyesi

Sultanahmet Camii ile Küçük Ayasofya Camii arasındaki Kadırga yokuşunda, 2 metrelik duvarla çevrili bir alanda yapılmış olan caminin banisi Sokullu Mehmet Paşa, mimarı Mimar Sinan'dır. Mimar Sinan'ın en güzel eserlerinden biri sayılan külliye, üç padişaha sadrazamlık yapan Sokullu Mehmet Paşa adına 1571'de karısı tarafından yaptırılmıştır.

Eğimli bir arazide, tek minareli, tek kubbelidir. Dik yokuşlardan oluşan sokakların arasında kurulan külliye, bu güçlükten plan olarak da yararlanmış, üç sokaktan ve üç farklı kottan girilen külliyenin avlusuna merdivenlerle ulaşılarak pek sık rastlanmayan bir zenginlik yaratılmıştır. Avlunun ortasında kubbeli bir şadırvan ve etrafında medrese odaları bulunmaktadır. Son cemaat yeri platformu sağlı sollu uzanır ve ortada caminin orta büyüklükteki giriş kapısından camiye girilir. 

Çevresini kuşatan çini bezemenin ortasında yalın tasarımıyla hoş bir tezat oluşturan mermer mihrap yanlardan çubuklu gömme sütunlarla kuşatılmış ve rûmî dolgulu bir alınlıkla taçlandırılmıştır. Caminin ses ve aydınlatma sistemi her Sinan camiindeki gibi mükemmeldir. Bu caminin mihrap, minber, kubbe bölümlerinde Hacerülesved parçaları gömülüdür.

Cepheleri son derece sade olan caminin iç mekânı zengin süslemeleriyle göz kamaştırır. Sır altı tekniğiyle üretilmiş olup gerek desen ve renk gerekse sırlama açısından dönemin en kaliteli ürünleri olan İznik çinileri bezemeler içinde en çarpıcı grubu meydana getirir. Söz konusu çiniler, içerik bakımından stilize bitkisel motifler ve hat kompozisyonları olarak iki grupta toplanabilir. Hat kompozisyonları ise çeşitli âyetlerin yanı sıra esmâ-i hüsnâdan bazılarını, kelime-i tevhidi, kelime-i şehâdeti, Allah, Muhammed, dört halife, Hasan ve Hüseyin isimlerini içerir. 

Kalem işleri harimdeki diğer önemli bezeme grubunu oluşturur. Kubbede ve yarım kubbelerde merkezdeki dairesel hat kompozisyonlarından eteklere doğru gelişen ışınsal motifler yer alır. Gerek kalem işlerinde gerekse malakârî bezemelerde sonsuza giden geometrik yıldız geçmeler ve düğümlerle birbirine eklemlenen şemseler türünden kompozisyonlar kullanılmıştır. Osmanlı mimarisinde Edirne Üç Şerefeli Cami’den (1447) beri var olan, Sinan tarafından birçok camide uygulanan altı destekli şemanın bu yapıda en kusursuz biçimine ulaştığı hususunda bütün araştırmacılar hemfikirdir. 

Külliyedeki tekke Osmanlı mimarisinin klasik döneminden kalan nâdir tarikat yapılarındandır. 

Caminin kuzeyinde şerefe kısmından üstü yıkılmış eski bir tuğla minare vardır. Sultanahmet tarafındaki avlu kapısından ve bu kapının karşı tarafındaki kapı ile kıbleye bakan merdivenli kapıdan girildiğinde üç kapıdan da medrese revakından geçerek avluya girilir. İlk iki kapı girişinde mezarlıklar vardır. Tekkeyle cami arasında camiyle aynı kotta yer alan hazîrede postnişinlerin ve bunların aile fertlerinin yanı sıra Sokullu Mehmed Paşa ile İsmihan Sultan’ın oğlu İbrâhim’in neslinden gelenler gömülüdür.


Sokullu Mehmet Paşa KülliyesiSokullu Mehmet Paşa KülliyesiSokullu Mehmet Paşa KülliyesiSokullu Mehmet Paşa Külliyesi

Yorumlar

    GeziBilen

    Tarihi, kültürel ve doğal güzelliklerimize ışık tutarak; ülkemizin tanıtımına katkıda bulunmak bizi sizlerle buluşturan temel amacımızdır.

    GeziBilen Logo
    Google Play Badge
    AppStore Badge
    AppGallery Badge
    İletişim

    0 (212) 274 2121

    merhaba@gezibilen.com

    Balmumcu Mah, Bestekar Şevkibey Sk, No:26 Beşiktaş-İstanbul

    • GeziBilen Gezi Noktaları2.500 gezi noktası

      2.500 noktayı keşfetmeye hazır mısınız?

    • GeziBilen Ülkeler4 Farklı Dil Seçeneği

      Tüm yazılı ve sesli içerikler Türkçe, Almanca, İngilizce ve Rusça

    • GeziBilen Rotalar185 Tematik Rota

      Her şehir için özel hazırlanmış onlarca tematik rota

    Diğer İçerikler